Nguyễn Duy Xuân

Cái thời bao cấp khốn khó ấy, cán bộ viên chức hầu như ai cũng phải bươn chải để cải thiện đời sống. 

Chiều buông. Bên kia dòng Sêrêpốk, ráng chiều như ai thắp lửa, đỏ rực một khoảng trời phía Vườn quốc gia Yok Đôn xa xa.

Ở đời ai được như ai
Chớ vô tư quá cho người tâm tư
 

Ra khỏi sảnh sân bay, chưa kịp yên vị trong xe tắc xi để về nơi chôn nhau cắt rốn thì cơn mưa ập đến. Trời đất mù mịt. Mưa ầm ào bên ngoài cửa kính như ai đang trút nước.

Chỉ với năm khổ thơ ngắn đưa lại những thông tin, sự kiện đã và đang xảy ra ngoài xã hội, gần như ai cũng biết, nhưng khi nó được dồn nén bằng những câu chữ thành dòng dài ngắn, thành một bài thơ, những sự kiện rời rạc kia bỗng gợi nên những tương phản buồn vui của đất nước không của riêng ai những tháng năm này.

“Con cà con kê” là thành ngữ thông dụng, nghĩa bóng hầu như ai cũng hiểu. Tuy nhiên, đúng như nhận xét của một độc giả: “nghĩa đen của “con cà con kê” mới là thứ tốn hao giấy mực, lôi nhiều nhà ngôn ngữ học, xã hội học, dân tộc học, thậm chí cả côn trùng học vào cuộc, để phân tích hai con quái đó, trong hơn nửa thế kỷ, trải dài trên cả 3 miền đất nước. Mà tới nay vẫn chưa ngã ngũ, vì chưa có lời giải thỏa đáng.”[1]